نکات مهم در خرید خودرو

نکات مهم در خرید و فروش خودرو 

1) مقدمات خرید : قبل از اینکه قراردادی در خصوص خودرو ، منعقد کنید و قبل از اینکه پولی پرداخت نمایید به نکات زیر توجه کنید :

1-1) رویت خودرو توسط  مکانیک و صافکار  : هرچند ممکن است کارشناس یا شخص خبره ، برای اینکه در خصوص بازدید خودروی مورد نظر شما ، درخواست مبلغی به عنوان حق الزحمه نماید ؛ اما این هزینه در مقابل مشکلاتی که ممکن است در آینده برای شما به لحاظ عدم  استفاده از کارشناس و خبره ، متحمل شوید بسیار ناچیز است ؛ ترجیحا از کارشناسی استفاده نمایید که هم در امور صافکاری و مکانیک و امور فنی خودرو آشنایی کافی داشته باشد .

2-1) بررسی مدارک خودرو و مشخصات طرفین : با رویت مدارک خودرو مشخص می شود که آیا کسی که قصد فروش خودرو را دارد ، مالکیت قانونی را دارا است یا خیر ؟ اگر شخصی که قصد فروش خودرویی به شما دارد ، نام ایشان به عنوان مالک قانونی خودرو در اسناد مربوط درج نشده است ، احتیاط کنید و از ایشان بخواهید که اگر وکالتی از مالک رسمی و قانونی دارد ارائه نماید .

ـــ وکیل در فروش ، باید در وکالتنامه حق نقل و انتقال و تعویض پلاک و همچنین حق دریافت قیمت ( ثمن ) خودرو را داشته باشد ، در غیر این صورت ممکن است مالک رسمی مدعی شود که ثمن خودرو را نباید به وکیل او پرداخت می کردید و اگر وکالت در فروش نداشته باشد ممکن است تحت عنوان کیفری خرید مال غیر ( کلاهبرداری ) تحت تعقیب قرار بگیرید . 

ـــ اسناد خودرو باید به نحوی باشد که برای تعویض پلاک و تنظیم سند رسمی با مشکل خاصی مواجه نشوید 

ـــ مدارک لازم برای تعویض پلاک : 

1- اصل سند مالكيت خودرو صادر شده توسط پليس راهور ناجا ( برگ سبز )

در صورت مفقود شدن سند مالکیت ، درج یک نوبت آگهی در روزنامه های کثیر الانتشار مبنی بر فقدان سند و قبول هر گونه مسئولیت در قبال کشف فساد احتمالی الزامی است.

2- اصل كارت شناسايي خودرو

در صورت مفقود شدن كارت شناسايي اخذ تعهد از مالك يا نماينده قانوني وي الزامي است. 

3- گواهي مفاصا حساب عوارض شهرداری 

4- بیمه نامه شخص ثالث معتبر

5- برگ معاینه فنی صادره از مراکز مکانیزه مجاز برای خودروهای شخصی و دولتی که بیش از 4 سال از زمان تولید و خودروهای عمومی که بیش از یک سال از زمان تولید (بر اساس مدل) سپری شده باشد.

ـــ ترجیحا از فروشنده وکالت در نقل و انتقال و تعویض پلاک و تنظیم سند رسمی اخذ کنید که اگر خریدار به دلایلی نخواهد یا نتواند در مراکز تعویض پلاک و دفاتر اسناد رسمی حاضر شود ، شما بتوانید به وکالت از ایشان سند را به نام خود تنظیم کنید و در وکالتنامه قید شود که وکیل ( خریدار ) حق تنظیم سند به نام خود یا هرشخصی که صلاح بداند را دارا است .

ـــ بررسی اسناد رسمی ( محضری ) : بر اساس ماده 29 قانون رسیدگی به تخلفات راهنمایی و رانندگی، سند نقل و انتقال خودرو بعد از تعویض پلاک در دفاتر اسناد رسمی انجام می شود ، البته در این خصوص بین کانون سردفتران اسناد رسمی و راهنمایی و رانندگی اختلاف وجود دارد و راهنمایی و رانندگی برگ سبز خودرو  که قبلا با عنوان « شناسنامه خودرو » بود را تغییر داد و اکنون در عنوان برگ سبز از عبارت « سند مالکیت خودرو » استفاده می کند ، اما بهتر است بعد از تعویض پلاک و دریافت برگ سبز خودرو با وکالتی که از مالک رسمی دارید به دفاتر اسناد رسمی مراجعه کنید و سند رسمی ( دفترخانه ای ) نیز دریافت کنید .

البته دفترخانه اسناد رسمی زمانی سند رسمی ( محضری ) به نام شما صادر می کند که مشخص شود شما از کسی که قبلا سند محضری داشته خودرو را خریداری کرده اید یا از ایشان وکالت رسمی در نقل و انتقال خودرو دارید ؛ ضمنا برخی از دادگاهها به استناد ماده 29 قانون مذکور و بخشنامه ی ریس سابق قوه قضائیه ، صرفا کسی را مالک می شناسند که سند محضری دارند و صرف برگ سبز خودرو ، حتی اگر در آن نوشته شده باشد « برگ سبز خودرو » کافی نمی دانند . 

3-1) فریب ظاهر خودرو را نخورید :  فروشنده واقعی و با حسن نیت ، از خودروی خود بیش از حد تعریف نمی کند و قبل از فروش به دنبال بزک زیبا کردن ظاهر خودروی خود نیست .

4-1) اگر فروشنده خودرو هستید و قصد دارید که نمایشگاه معتبر خودروی شما را به دیگری بفروشد از صاحب نمایشگاه رسید امانت دریافت کنید : خودوری خود را برای فروش ، بدون رسید امانت با درج مشخصات خودرو و کیلومتر آن و همچنین بدون دریافت کارت ملی و مشخصات دریافت کننده به نمایشگاهها و مراکز فروش نسپرید . 

5-1) بررسی کنید که خودرو در رهن یا بازداشت نباشد : خرید و فروش خودرو و به طور کلی اموالی که در رهن یا بازداشت است منوط به اذن یا اجازه شخص یا نهادی است که خودرو به نفع او در رهن یا بازداشت شده است و تا زمانی که آنها اجازه نداده اند قانونا شما مالک تلقی نمی شوید . 

2) اقدامات ضروری در حین تنظیم مبایعه نامه ( قولنامه - قرارداد ) :

توصیه می شود که خودرو را به صرف وکالت نخرید و اگر امکان تنظیم سند به علت اقساطی بودن یا دلایل قابل قبول دیگر نیست ، حتما یک مبایعه نامه تنظیم کنید ، چرا که وکالت با فوت یا حجر یکی از طرفین از بین می رود و به توصیه های زیر در مورد تنظیم مبایعه نامه توجه کنید .

1-2) ترجیحا در ابتدای قرارداد ، از عنوان مبایعه نامه استفاده کنید : چرا که از نظر حقوقی برخی اعتقاد دارند که قولنامه موجب انتقال مالکیت نمی شود و قول و تعهد به فروش است .

2-2) قبل از امضای قرارداد ، متن قرارداد را برای یک وکیل ارسال کنید : ممکن است یک وکیل برای مشاوره به شما و ارائه نظر در مورد قرارداد مبلغ کمی دریافت کند و حتی برخی از وکلا حق المشاوره ای نیز اخذ نمی کنند ، لذا این هزینه های ناچیز تا حدود زیادی شما را از هزینه های بعدی که گاها بسیار بالا است معاف می کند .

3-2) اگر فروشنده هستید ، در قرارداد قید کنید که :

ــــ در صورتی اقساط یا ثمن معامله به هر دلیلی کلا یا جزئا پرداخت نشود ، فروشنده حق فسخ قرارداد را دارد و تا زمانی که کل ثمن را پرداخت نکند حق انتقال خودرو را به هیچ شخصی ندارد .

ــــ برای عدم پرداخت ثمن در موعد تعیین شده روزانه مبلغ .................. خسارت تاخیر تعیین می شود .

ــــ برای تحویل خودرو به خریدار ، زمان مشخص ( مثلا پس از پرداخت قسط ......... ) تعیین کنید .

4-2) اگر خریدار هستید ، در قرارداد قید کنید که :

ــــ خودرو در رهن یا بازداشت نیست .

ــــ برای تحویل و تنظیم سند رسمی زمان دقیق با ذکر شماره دفترخانه رسمی مشخص کنید .

ــــ در قراردادهای آماده درج شده است کلیه خیارات ساقط شده است !! اما شما این قسمت را قلم بگیرید و قبول نکنید و ترجیحا حق فسخ در مورد « عیب » ، « تخلف از وصف » ، « نقص » را برای خود در قرارداد قید کنید . 

خداوند داناترین است 

گروه وکلای دادپُرس 

نویسنده : ناصر نصیری فیروز